Πανανθρώπινα όνειρα του ύπνου
Αναρτήθηκε από τον/την olympiada στο Σεπτεμβρίου 3, 2010
Της Νατάσσας Πιπεροπούλου – Κωνσταντάρα, Διδάκτορος Ψυχολογίας
Οι άνθρωποι ανέκαθεν προβληματίσθηκαν με το φαινόμενο του ύπνου και των ονείρων και όπως γνωρίζουμε Βιβλικές μαρτυρίες και ιστορικά δεδομένα καταμαρτυρούν ότι σε πολλούς λαούς επικρατούσε η αντίληψη πως στη διάρκεια του ύπνου η ψυχή μας ταξιδεύει και τα όνειρα δεν είναι τίποτε άλλο από τις εικόνες που καταγράφει η…ταξιδιάρα μας ψυχή. Μια άλλη άποψη πρέσβευε ότι στα όνειρά μας έρχονται θεοί και δαίμονες για να μας προειδοποιήσουν για επικείμενες χαρές, λύπες και κινδύνους ή να μας βασανίσουν για πράξεις και παραλείψεις μας.
Πέρα από το προφανές νόημα κάθε ονείρου υπάρχει, ψυχοδυναμικά, και ο λανθάνων συμβολισμός που συνήθως εκφράζει υποσυνείδητες αναζητήσεις και συγκρούσεις μας ή και κάποια προβλήματα της προσωπικότητάς μας. Να σημειώσουμε εδώ ότι τόσο οι συγκεκριμένες παραστάσεις όσο και τα συναισθήματα που διακατέχουν το άτομο την ώρα που βλέπει το όνειρο αποτελούν σημαντικά στοιχεία που πρέπει να αναφέρουμε στον ψυχολόγο για να τον βοηθήσουμε να ερμηνεύσει με μεγαλύτερη επιτυχία τα όνειρα που είδαμε.
Συχνά μας εκπλήσσει το γεγονός όταν σε συζητήσεις διαπιστώνουμε πως κάποια όνειρα που είδαμε τα έχουν δεί και άλλα όχι μόνο συγγενικά και φιλικά μας πρόσωπα αλλά και άγνωστοί μας. Προφανώς αυτό που αγνοούμε είναι η ύπαρξη κάποιων «πανανθρώπινων τύπων ονείρων» ο συμβολισμός των οποίων έχει αρκετά ενδιαφέρουσες πτυχές. Σήμερα θα σας παρουσιάσω 5 μεγάλες κατηγορίες πανανθρώπινων ονείρων παρέχοντας και κάποιες γενικές ερμηνείες για το περιεχόμενό τους.
1. Στα «όνειρα κίνησης» έχουμε το αίσθημα ότι πετάμε ή ότι πέφτουμε και διαπιστώνουμε ότι όνειρα «πτήσης ή πτώσης» είναι κοινά σε πολλούς λαούς της γής. Στα όνειρα πτήσης έχουμε ξαφνικά το αίσθημα ότι βρισκόμαστε στον αέρα, ότι πετάμε πάνω από τη γή, ή ότι πασχίζουμε να ανυψωθούμε κουνώντας με χαρακτηριστικούς τρόπους τα χέρια μας και τα πόδια μας. Τα όνειρα πτήσης συμβολιζουν ποικίλες επιθυμίες που κυμαίνονται από την υποσυνείδητη ανάγκη φυγής απο μιά δυσάρεστη ή αγχογενή και στρεσογόνο πραγματικότητα, την εξύψωσή μας πάνω από άτμα ή καταστάσεις που μας απειλούν. Συχνά ερμηνεύονται και ως όνειρα διαπίστωσης στο στάδιο του ύπνου της ψυχοσεξουαλικής ή και της ψυχοκοινωνική μας ανωτερότητας απέναντι σε συγκεκριμένα πρόσωπα ή καταστάσεις. Στα όνειρα πτώσης συνήθως διακατεχόμαστε από έντονα συναισθήματα φόβου και άγχους. Τα όνειρα πτώσης συμβολίζουν κάποια υποκειμενική μας εκτίμηση ότι πραγματικά πέφτουμε με τη συμπεριφορά και τις πράξεις μας ως άτομα ή αισθανόμαστε ότι χάνουμε τον έλεγχο καταστάσεων ή προσώπων. Εξ άλλου όνειρα στα οποία βλέπουμε ότι άλλα πρόσωπα πέφτουν συνήθως συμβολίζουν τις υποσυνείδητες επιθυμίες μας ή και τις ευχές μας για την ψυχοκοινωνική ή οικονομική πτώση των άλλων ή ακόμη και για την καταστροφή τους.
2. Τα όνειρα που σχετίζονται με το στόμα μας και με τα δόντια μας παίρνουν διάφορες μορφές. Το άτομο ονειρεύεται ότι κάποιο δόντι πονά ή πάλι κάποιο δόντι του έσπασε ή ξαφνικά ανακαλύπτει ότι έχασε όλα τα δόντια μένοντας….τσιφούτης και άλλα σχετικά. Σε γενικές γραμμές μπορούμε να πούμε ότι τα όνειρα αυτά εκφράζουν καταπιεσμένα συναισθήματα ενοχής, απωθημένες ψυχοσεξουαλικές διαταραχές, συναισθήματα φυγής από συγκεκριμένα πρόσωπα και καταστάσεις και ίσως υποσυνείδητη ευχή για τιμωρία ή καταστροφή κάποιων προσώπων.
3. Τα όνειρα της καθυστέρησης σχετίζονται με την αργοπορία μας ή την καθυστέρησή μας. Σε αυτά τα όνειρα αισθανόμαστε ότι τρέχουμε αλλά δεν προλαβαίνουμε το λεωφορείο ή το τραίνο, ότι δεν καταφέρνουμε να φτάσουμε έγκαιρα σε κάποιο πάρτυ ή ότι φτάνουμε εκεί όπου είμαστε καλεσμένοι αλλά η γιορτή έχει τελειώσει και, τελικά, ενώ προσπαθούμε να τρέξουμε τα πόδια μας φαίνονται κολλημένα στη γή. Συνήθως αυτά τα όνειρα συμβολίζουν την επιθυμία μας να πραγματοποιήσουμε κάποιο σκοπό ενώ ταυτόχρονα στην πραγμάτωση συνυπάρχει και κάποιος φόβος με αποτέλεσμα το άτομο να βρίσκεται παγιδευμένο σε κατάσταση νευρωσικής αδράνειας, ή ριζωμένο στη γή.
4. Σε όνειρα που σχετίζονται με εξετάσεις, με διαγωνίσματα ή ανακρίσεις σε αστυνομικά τμήματα και σε αίθουσες δικαστηρίων το κυρίαρχο υποσυνείδητο κίνητρο φαίνεται να είναι κάποιες ενοχές για πράξεις, σκέψεις ή επιθυμίες που διαχέονται από έντονα συναισθήματα άγχους ή φόβου. Τέτοια όνειρα συμπτίπτουν συχνά με επικείμενες μεγάλες αποφάσεις της ζωής μας ή έρχονται λίγο πριν κάποια μεγάλα γεγονότα (π.χ πανελλήνιες εξετάσεις ).
5. Στα όνειρα γύμνιας, όπου βλέπουμε τον εαυτό μας γυμνό και δεν μπορούμε να καλυφτούμε ή χάσαμε τα ρούχα μας, η συνήθης ερμηνεία είναι ότι διακατεχόμαστε από έντονα συναισθήματα ντροπής και εξωτερικεύουμε βαθειά απωθημένες ψυχοσεξουαλικές επιθυμίες και συγκρούσεις που μπορεί να σχετίζονται με πρόσωπα προστατευόμενα από δυνατά ταμπού ή ακόμη και με αμφιταλαντεύσεις που στη συγκεκριμένη χρονική περίοδο αφορούν στην σεξουαλική μας ταυτότητα.
Ψυχολόγοι, Κοινωνιολόγοι, Ανθρωπολόγοι, και Ψυχίατροι συχνά δεχόμαστε ερωτήματα σχετιζόμενα με τα “προφητικά” όνειρα. Δυστυχώς δεν υπάρχει επαρκής επιστημονικά τεκμηριωμένη επιβεβαίωη για όνειρα αυτού του είδους. Πάντως σε προσεκτικές διερευνήσεις των δεδομένων ονείρων αυτού του τύπου ανακαλύπτουμε ότι το «προφητικό» όνειρο, θετικό ή αρνητικό, ευχάριστο ή δυσάρεστο επηρέασε τόσο πολύ τη συμπεριφορά μας την επόμενη μέρα ώστε οι ίδιοι φροντίσαμε έστω και σε υποσυνείδητο επίπεδο (επιβεβαιώνοντας την θεωρία της αυταπόδεικτης προφητείας) να το αποδείξουμε και πολύ ή λίγο…σωστό!
akalestos είπε
elpizw na mhn eiste megalh oikogeneia…
pikramenos είπε
Και για να σε βοηθήσω “ΟΧΙ” καθότι η μητέρα των παιδιών δεν ζει οπότε ο καθηγητής μας έχει αυτά τα 2 παιδιά, τον Πάνο και την Νατάσα…
ΚΟΜΜΑΤΟΣΚΥΛΟ είπε
Και για να βοηθήσω εγώ εσένα αλλά και όλους τους φίλους αναγνώστες, να επισημάνω ότι ο κ. “καθηγητής” όταν πέθανε η σύζυγός του, δεν επέτρεψε στον γιο του να παραστεί στην κηδεία της μητέρας του.
Αν μπορείς, διαψεύσέ το…
pikramenos είπε
Kommatoskyle, θα μπορούσα εξαιτίας του σχολίου σου να σε χαρακτηρίσω αλήτη! Αλλά δεν σε γνωρίζω και δεν γνωρίζω εάν είσαι ΓΕΝΙΚΩΣ αλήτης ή εάν για κάποιους πολύ προσωπικούς λόγους μισείς τον κ Πιπερόπουλο (ίσως και τα παιδιά του)οπότε και δεν το κάνω! Επειδή, όμως, ΓΝΩΡΙΖΩ ότι ο Πάνος Πιπερόπουλος ήταν παρών στην κηδεία της μητέρας του θα σε αποκαλέσω απερίφραστα ΨΕΥΤΗ και όντως ορκισμένο εχθρό του κ Καθηγητή και των παιδιών του! Δηλαδή και να μην σε γνωρίζει κανείς μπορεί να σε αποκαλέσει επιεικώς…ΑΝΩΝΥΜΕ ΑΛΗΤΑΡΑ ΤΟΥ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ!!! Και εάν μας έδινες το όνομά σου ( η Olympiada έχει τα e-mail μας) σίγουρα ή οικογένεια Πιπερόπουλου θα κατέθετε την ΑΓΩΓΗ της εναντίον σου…Γκέγκε?
Olympiada, εγώ ως pikramenos ΣΤΑΜΑΤΩ από σήμερα και για πάντα κάθε σχόλιο σε σχόλια για την αρθρογραφία του κ πιπερόπουλου και των παιδιών του γιατί νομίζω ότι άθελά μου “τροφοδοτώ” την συκοφαντία, την αλητεία καιτο ψέμμα και υποβιβάζω το επίπεδο του blog σου…Ας γράψει κάθε kommatoskylo ότι θέλει…
Είμαι βέβαιος ότι εσύ θα συνεχίσεις να φιλοξενείς άρθρα των Πιπερόπουλων (ελπίζω να αναρτήσεις και άρθρα των εκλεκτών ΑΝΩΝΥΜΩΝ σχολιαστών όταν σου τα στείλουν…)
ΚΟΜΜΑΤΟΣΚΥΛΟ είπε
Τι έγινε Πικραμένε;
Πικράθηκες κι άλλο; Συγχύστηκες; Κρίμα…
Ένας “καθηγητής” δεν χάνει ποτέ την ψυχραιμία του… και τέτοιους λεονταρισμούς σε συμβουλεύω να τους εφαρμόσεις αλλού, όχι σε μένα.
Αυτό για όσο καιρό κάποια πράγματα παραμένουν εν οίκω… και όχι εν δήμω
Στέλλα Ιωαννίδου-Ναχμία είπε
Καλά ρε συ “olympia”, θα μας τρελάνεις; Φιλοξενείς, μετά τον πατέρα Πιπερόπουλο, τον γιό του, τώρα και την κόρη του;
το κάναμε “Νατάσα” το “Αναστασία”; Για ξεκάρφωμα;
Πάντως βρήκα αυτό Νατάσα, για την παράνομη πρόσληψή σου, που ακυρώθηκε :
“Η Αναστασία Πιπεροπούλου, κόρη του γνωστού περισσότερο από την τηλεόραση ψυχολόγου – κοινωνιολόγου Γιώργου Πιπερόπουλου, καταλαμβάνει την 1η από τις 5 θέσεις ψυχολόγων – κοινωνιολόγων.”
(το βρηκα στο ταχαλια http://taxalia.blogspot.com/2010/01/55.html)
pikramenos είπε
Κυρία Στέλλα δοκιμάστε να βρείτε, σας παρακαλώ, την συγκεκριμένη σελίδα! Πάντως τα ελληνικά σας χωλαίνουν “Πάντως βρήκα αυτό Νατάσα, για την παράνομη πρόσληψή σου, που ακυρώθηκε:” καθότι ουδέποτε έγινε ΠΡΟΣΛΗΨΗ…Υπήρξε πρόταση της Επιτροπής αλλά ΟΧΙ και πρόσληψη καθώς ο κ Μεϊμαράκης, έστριψε δεόντως τσα μουστάκια του, και αποφάσισε να ΜΗΝ υπογράψεις την πρόταση της Επιτροπής που αυτός ο ίδιος είχε διορίσει!!! Όλα τα υπόλοιπα είναι μικρόψυχες κακίες…Και γιατί να σας τρελάνει η Olympia? Επέλεξε μήπως να δημοσιεύει τα κείμενα του Γιώργου, του Πάνου και της νατάσας και ΑΡΝΗΘΗΚΕ να δημοσιεύσει τα δικά σου? Την περιμένω την απάντησή σου ακριβώς επειδή σχολίασες και με ονοματεπώνυμο…
StoXastis είπε
Δεν επεμβαινω απλα σημειωνω πως το λινκ λειτουργει κανονικα, απλα βγαζεις την παρενθεση στο τελος…
olympiada είπε
Fere kai esy oti soi exeis, na ginoyme polles.
pikramenos είπε
Κυρία Στέλα η κ Πιπεροπούλου Κωνσταντάρα είναι δηλωμένη έννομα ως Αναστασία-Νατάσσα Πιπεροπούλου! Διαβάστε και το σχόλιό μου απάντηση στον περιώνυμο KOMMATOSKYLO και κλείνω για πάντα…Σας ασπάζομαι…
Έχουν κι άλλα παιδιά; είπε
φωτογραφία δεν σου στειλε;
pikramenos είπε
Υπάρχει σε άλλα blogs, αλλά όπως πρέπει να έχεις διαπιστώσει, κατά κανόνα, το Olympian ΔΕΝ δημοσιεύει φωτογραφίες…
pikramenos είπε
Και για να σε βοηθήσω “ΟΧΙ έχουν και άλλα” έπρεπε να υπογράψεις “έχει και άλλα παιδιά” καθότι η μητέρα των παιδιών δεν ζει οπότε ο καθηγητής μας έχει αυτά τα 2 παιδιά, τον Πάνο και την Νατάσα…Έτσι για να ξέρεις (ο γιός είναι διδάκτορας του μάνατζμεντ και η θυγατέρα διδάκτορας της ψυχολογίας) Εσύ πόσα έχεις (ρωτάω από περιέργεια) και εάν δεν έχεις σου εύχομαι να αποκτήσεις και να είναι πολύ αξιόλογα για να είσαι και συ πολύ περήφαν(ος)-(η)!
olympiada είπε
Den kanoyme proswpografies.
Nancy είπε
Το σίγουρο πάντως είναι οτι άμα πεινάσουμε θα ονειρευόμαστε καρβέλια (όπως λέει και η παροιμία μας).
ΣΠΑΡΤΑΚΟΣ είπε
Και μέσα στη σύγχυση Νάνσυ,να υπενθυμίσουμε στη Χατζηλουλού,ότι μπορεί να ξεχάσουμε κάποια στιγμή τους Ντερμπεντεροκαμπουρακοοικονομείς και τους Χασαπομανεστροβερύκοκους(ως γνήσιους βεραμάν)αυτήν όμως,ΠΟΤΕ !!! Εκτός και δηλώσει εγκαίρως…λαχανί(το νί να προφερθεί,όπως το πρόφερε παλιότερα η ίδια)…..
StoXastis είπε
Θεωρω πως αυτο τον αρθρο πραγματικα δεν προσφερει κατι ουσιαστικο. Ναι υπαρχουν καποια ονειρα που οι περισσοτεροι απο μας εχουμε δει. Κυριως αφορουν στρεσογονες καταστασεις της ζωης μας.
Βλεπεις δηλαδη στον υπνο σου πως εχεις αργησει, δεν εχεις διαβασει, εχασες τα ρουχα σου, τα δοντια σου, εισαι απροετοιμαστος. Τα συνηθισμενα αγχη και ντροπες που νιωθει ο μεσος ανθρωπος στη ζωη του. Τι θα δει? Οτι εκοψε το κοκκινο καλωδιο αντι για το μπλε και εσκασε η βομβα? Newsflash. Ολοι τα γνωριζουμε αυτα.
Οι ερμηνειες αυτων των ονειρων τωρα καταφερνουν χωρις να λενε τιποτα να προκαλουν τη νοημοσυνη μας. Σχεδον παντα υποκρυπτονται “απωθημένες ψυχοσεξουαλικές διαταραχές” πισω απο τα ονειρα. Ξερετε δεν ειμαστε ολοι ανωμαλοι-τρελοι, δεν εχουμε ιδιαιτερες διαταραχες και παρολα αυτα βλεπουμε αυτα τα ονειρα.
Ισως θα μπορουσατε να μου εξηγησετε πως γινεται εγω μεχρι την ηλικια των 6-7 ετων να εχω δει ολα τα παραπανω ονειρα και κυριως αυτο της πτησης που ηταν συχνοτατο, την ερμηνεια του οποιου θεωρω λανθασμενη 100% γεγονος που απο μονο του αποτελει κατορθωμα. Μαλλον σε ηλικια 6 ετων θα ειχα τρομερη αυτογνωσια:
1) “υποσυνείδητη ανάγκη φυγής απο μιά δυσάρεστη ή αγχογενή και στρεσογόνο πραγματικότητα, την εξύψωσή μας πάνω από άτμα ή καταστάσεις που μας απειλούν”,
2)ισως ηταν “όνειρα διαπίστωσης στο στάδιο του ύπνου της ψυχοσεξουαλικής ή και της ψυχοκοινωνική μας ανωτερότητας απέναντι σε συγκεκριμένα πρόσωπα ή καταστάσεις”,
3)επειδη μετα εβλεπα πως επεφτα μαλλον η εξηγηση ηταν πως “Τα όνειρα πτώσης συμβολίζουν κάποια υποκειμενική μας εκτίμηση ότι πραγματικά πέφτουμε με τη συμπεριφορά και τις πράξεις μας ως άτομα ή αισθανόμαστε ότι χάνουμε τον έλεγχο καταστάσεων ή προσώπων
Αυτα τα αρθρα διαθετουν καποια (οποια) επιστημονικη-ερευνητικη βαση ή απλα γραφονται για να γραφονται?
pikramenos είπε
Κυριε Stoxastis εσείς κάθε φορά που πίνετε έναν καφέ, κάθε φορά που κάνετε μια βόλτα, κάθε φορά που τρώτε μεσημεριανό, κάθε φορά που πάτε σινεμά, κάθε φορά που χαμογελάτε, κάθε φορά που κλαίτε, κάθε φορά που παίρνετε τηλέφωνο ΄΄ενα φίλο, κάθε φορά που λέτε ένα ανέκδοτο, κάθε φορά που αγκαλιάζετε τρυφερά ή ερωτικά τον/την σύντροφό σας το κάνετε ως ΑΝΕΠΑΝΑΛΗΠΤΗ και ΜΟΝΑΔΙΚΗ ΠΡΞΗ ή και έτσι απλά, επειδή κάποια πράγματα γίνονται χωρίς να είναι ΚΟΣΜΟΓΟΝΙΚΗ η ολοκλήρωσή τους;
ΚΟΜΜΑΤΟΣΚΥΛΟ είπε
Πικραμένε…
κάτι σου έγραψα παραπάνω…
έχεις να πεις κάτι;
ΕΜΜ.ΑΡΚΑΣ είπε
Σιγά μην σου απαντήσει φίλε,οπως απάντησε σε εμένα και την Αστιλλαιδα,αφού εχει πάρει εργολαβία την υπεράσπιση του Πιπερόπουλου…
ΕΜΜ.ΑΡΚΑΣ είπε
ΚΟΜΜΑΤΟΣΚΥΛΟ!!!Στό πόστ ( Κάντε ζντούπ)τού Πιπερόπουλου ειπε οτι ειμαστε χαμηλού επιπέδου ανθρωποι …
astillais είπε
Ούτε στον μέρμηγκα απάντησε, δεν είμεθα του επιπέδου του
ενώ ο …Αυτιάς άσε Αρκάδι μου ..
πως θα ζήσω τώρα έρμο και αναπάντητο κλαψ κλουψ κουκλούψ
(εχω κι άσχημο κλάμα γαμώτο)
άλλωστε “αμοιβαία τα αισθήματα μωρό μου αμοιβαία τα αισθήματα α α α ”
Τσίμπα τώρα ένα του επιπέδου ΜΑΣ
StoXastis είπε
Σαφώς καποιες πράξεις μας γίνονται μηχανικα χάριν συνήθειας. Δεν υπάρχει παντα κάποιος συνταρακτικός λόγος παρά μόνο η εκπλήρωση κάποιων βασικών αναγκών μας.
Δεν τις κάνουμε όμως αντικειμενο επιστημονικου μας άρθρου αν δεν υπάρχει κάποιο χρήσιμο συμπερασμα. Σεβόμαστε τους αναγνώστες μας και δεν ξοδεύουμε τον χρόνο τους αν δεν έχουμε κατι σημαντικό να πουμε, πολλώ δε μάλλον όταν δεν είμαστε σίγουροι για την εγκυρότητα των γραφομενων. Αποφεύγουμε τέλος, να επιδεικνύουμε τον τίτλο μας,πχ διδάκτωρ, εάν δεν είμαστε απολύτως σίγουροι για οσα λέμε.
Ωστόσο το να ζει κάποιος κάθε στιγμή σαν να είναι μοναδική, είναι ένας συνειδητός τρόπος ζωής που επιτυγχάνει πολλά οφέλη, πνευματικα και μη. Θα πρέπει να αποτελεί κοινή μας επιδίωξη να το επιτύχουμε.
Nancy είπε
Αποψή μου είναι οτι πρέπει εμείς οι σχολιαστές να σεβόμαστε το χώρο που φιλοξενεί και τα άρθρα αλλα και τα σχόλιά μας για να μην βρίσκεται στη μέση η Ολυμπιάδα ως διαιτητής. Το κάτς μπορεί να γίνεται και σε άλλα πιο πρόσφορα σάιτς, επιπέδου “homo”. Απο εμένα ένα μεγάλο συγγνώμη στην αγαπητή μου Ολυμπιάδα για το ξεστράτισμα απο το άρθρο που δημοσίευσε. Πάρε ένα λυπημένο